Täzelikler

Türkmenistanyň Prezidenti sanly ulgam arkaly iş maslahatyny geçirdi

26.07.2021
27 07 1
Şu gün hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow sanly ulgam arkaly iş maslahatyny geçirdi. Oňa Ministrler Kab...

Türkmenistanly mekdep okuwçylarynyň halkara matematika olimpiadasynda gazanan üstünligi

26.07.2021
23b1ab5dafbb5ec4c41394d51db1c5a92a97ab4621657ad38aee2a348ce9c227
Türkmenistanly mekdep okuwçylary – Nagym Taňrygulyýew, Muhammetmyrat Goçmyradow, Jennet Zamanowa dagy 14-nji iýuldan ...

Türkmenistan «Russiýa – Yslam dünýäsi: KazanSummit 2021» sammitine gatnaşar

20.07.2021
5b423f5596e96e74e7d18616ee82a2e69f0754d7327f054e632120c5d076f942
28 – 30-njy iýulda Tatarystan Respublikasynda «Russiýa – Yslam dünýäsi: KazanSummit 2021» atly XII halkara ykdysady s...

Milli Liderimiziň amala aşyrýan «Açyk gapylar» syýasatynyň ugry bilen

15.07.2021
Ecc235896ac7848f53ce5916bd3c14a89f6986ffb6123b31c972bb90f0aa1166
Türkmenistanyň Prezidentiniň Buýrugyna laýyklykda, «Merkezi we Günorta Aziýa: sebit özara baglanyşygy. Şertler we müm...

Merkezi we Günorta Aziýa ýurtlarynyň arasyndaky hyzmatdaşlygyň geljegini Daşkentde geçiriljek konferensiýa gatnaşyjylar ara alyp maslahatlaşarlar

14.07.2021
8ae887b6fd1727e0adf0260caec25c2236181e96986c03a6c13795fa4f4935af
Iýul aýynyň 15-16-synda Daşkentde geçiriljek “Merkezi we Günorta Aziýa: sebitleýin özara gatnaşyk. Kynçylyklar we müm...

Türkmen-hytaý gatnaşyklary berkeýär

13.07.2021
8c128f19b55223883e7e34d248ba27cfcb44f6c6c76a0176062fb55fc43f6ec1
Türkmenistanyň Daşary işler ministri R.Meredowyň Hytaý Halk Respublikasynyň Daşary işler ministri Wan I bilen duşuşyg...

Benziniň dünýädäki orny

08.07.2021
63451a1e642dfabd7ea7bc661fc10279f219a2f3426f01fe4d82dca23e2c226c
Dünýä ýurtlarynda benziniň bahasy barada maglumat çap edýän ýörite saýtlar Türkmenistanda oktan derejesi 95 bolan ben...

Hormatly Prezidentimiz “Arkadag” myhmanhanasynyň açylyş dabarasyna gatnaşdy

29.06.2021
P 003
Şu gün hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow gün-günden gözelleşýän ak mermerli paýtagtymyzyň ajaýyp künje...
  • Image
  • Image



SANLY YKDYSADYÝETIŇ MÖHÜM UGRY


Image

Hormatly Prezidentimiziň parasatly baştutanlygynda «Türkmenistanda 2019-2025-nji ýyllarda sanly ykdysadyýeti ösdürmegiň Konsepsiýasynyň» kabul edilmegi halk hojalygynyň ösüşinde aýratyn ähmiýete eýe boldy. Ykdysadyýetiň sanlylaşdyrylmagy elektron söwdanyň ösdürilmegi üçin birnäçe amatly şertleri döredýär. Şol sanda ykdysadyýetiň bu görnüşiniň giň gerimde ösdürilmegi bitewi hasaplaşyk maglumat giňişliginiň kämilleşdirilmegini, elektron söwda çygrynda milli we halkara kadalaşdyryjy hukuk binýadynyň sazlaşykly ösüşini üpjün etmek meseleleriniň hem ähmiýetini artdyrýar.

Häzirki döwürde hormatly Prezidentimiziň tagallasy bilen ýurdumyzda elektron söwdany ösdürmeklige uly üns berilýär. Bu, ilkinji nobatda, onuň sarp edijileriň barha artýan isleglerini kanagatlandyrmakda birnäçe artykmaçlyklary döredýändigi bilen baglanyşyklydyr. Şunda elektron söwdanyň mazmuny, işleýiş düzümi, guralyşy baradaky bilimlerimizi artdyrmak döwrüň talabydyr. Elektron söwda ykdysady işiň bir görnüşi bolup, onda sanly aragatnaşyk serişdelerini ulanmak arkaly harytlar we hyzmatlar söwdasy edilýär we ol ozal ýola goýlan hyzmatdaşlyk gatnaşyklarynyň binýadynda amala aşyrylýar. Sanly maglumat dürli kompaniýalaryň kompýuter programmalarynyň arasyndaky standart görnüşli iş resminamalarynyň alyş-çalşygyny aňladýar. Döwlet syýasatynyň ileri tutulýan ugurlarynyň biri hökmünde kesgitlenen söwdanyň bu görnüşi ýurdumyzda işjeň häsiýetde ýaýbaňlandyrylyp, ol durmuşymyzyň aýrylmaz bölegine öwrüldi.

Elektron söwda, bu harytlary, hyzmatlary öndürijileriň we sarp edijileriň çykdajylaryny azaltmak, önümiň hilini ýokarlandyrmak we hyzmatlary çaltlaşdyrmak isleglerini kanagatlandyrýan häzirki zaman iş usuly hökmünde kesgitlenilýär. Elektron söwda “elektron işewürlik” hökmünde hem garalýar. Elektron söwda, öz gezeginde, sanly habarlaşma, sanly maglumat alyş-çalşygy, elektron poçta, faks, sanly kataloglar, sanly bildiriş tagtalary, umumy maglumat binýady ýaly ugurlary öz içine alýar. Netijede, elektron söwda işiň islendik düzüm bölegini amala aşyrmak üçin sanly serişdeleri ulanmagy aňladýar.

Başgaça aýdanymyzda, elektron söwda telekommunikasiýa torlaryny ulanyp haryt öndürmek, mahabatlandyrmak, satmak we paýlamak diýmekdir. Bu ýerde, elektron söwda aragatnaşyk we sanly aragatnaşyk serişdeleri arkaly amala aşyrylýan amallaryň aýratyn görnüşi hasaplanýar.

Elektron söwda telekeçilik işi bolup, ol adaty şertnamalara häsiýetli bolşy ýaly, elektron amallara hem şol bir düzgünler we kadalar degişlidir. Elektron söwdany durmuşa geçirmegiň mümkinçiligi, ýagny enjamlaryň we programma üpjünçiliginiň elýeterliligini, telekommunikasiýa ulgamyna girmegi, goşmaça salgy beriş serişdelerini üpjün edýän käbir goşmaça guramaçylyk çäreleri bilen baglanyşyklydyr.

Elektron söwdanyň ösüşi köp derejede ony durmuşa geçirmegiň düzümlerine, ýagny, maglumat binýadyna, elektron amallaryň kanunçylyk esaslarynyň pugtalandyrylmagyna, harytlary eltmek üçin töleg ulgamlarynyň kämilleşdirilmegine pugta baglydyr.

Goý, berkarar Diýarymyzda sanly ulgamy batly depginlerde ösdürýän hormatly Prezidentimiziň jany sag, ömri uzak bolsun!



Serdar GURBANOW,
Türkmenistanyň Prezidentiniň ýanyndaky
Döwlet gullugy akademiýasynyň diňleýjisi.



«Aşgabat» gazeti, № 154 (9963). 22.12.2020ý.